Medibaşarı Tıp Merkezi Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Kenan Çalışkan hamilelik öncesi ve hamilelik sonrası için anne adaylarına önemli uyarılarda bulundu.
Çalışkan, bilinçli hamile kalmak ve sağlıklı bir hamilelik dönemi geçirmek için dikkat edilmesi gerekenleri şöyle sıraladı;
Adım adım anneliğe hazırlık
Hamile kalmak istiyorsunuz ama endişeleriniz peşinizi bir türlü bırakmıyor. Bilinçli hamile kalmak ve sağlıklı bir hamilelik dönemi geçirmek istiyorsanız bazı şeylere dikkat etmeniz gerekiyor. İşte uzmanlardan tavsiyeler;
Hamileliğe Hazırlanmak
Hiç beklemediğiniz anda anne baba olacağınızı simgeleyen bir çift pembe çubukla karşılaşmak yerine, hamilelik şansını arttıran ovulasyon (yumurtlama) dönemizi hesaplayarak ya da tespit ederek istediğiniz zaman hamile kalabilirsiniz. Yumurtlama dönemlerinin tespitinde Babystart Tükürükten Ovulasyon Testi’ni kullanabilirsiniz.Test, istenildiği zaman ve her yerde kullanılabilme pratiği sağlıyor, sınırsız kullanım özelliğiyle de ekonomik bir tercih sunuyor.
Ayrıca hamile kalmadan önce bir doğum uzmanıyla görüşmek akılcı bir gebelik planı yapmak için önem taşımaktadır. Ancak gebeliklerin çoğu bebeğin anne karnındaki hayati önem taşıyan ilk haftaları geçtikten sonra ortaya çıkmaktadır. Oysa bu çok erken gebelik döneminde anne adayının sağlık durumu ve beslenme alışkanlıkları bebeğin büyümesini etkileyebilmektedir. Gebelik öncesi yapılacak yeterli bir sağlık değerlendirmesi anne adayının tüm gebeliği süresince faydalı olacaktır.
Açıklanamayan İnfertilite İçin
Çiftlerin büyük bir kısmında hamile kalamamanın nedenini açıklayacak sebepler bulunabilirken, yaklaşık % 10-12′sinde herhangi bir sebep tespit edilemez. Bu çiftler açıklanamayan kısırlık (infertilite) olarak adlandırılırlar. Amerika da özellikle kısırlık yaşayan (infertil) hastalar düşünülerek, doğal yolla hamile kalmaya yardımcı olması amacıyla üretilmiş olan sperm dostu jel, artık TC. Sağlık Bakanlığı izini ile ülkemizde de bulunmaktadır. Bu jel, içerdiği doğal arabinogalaktan bitki şekeri sayesinde spermlere zarar vermeyip, sperm hücrelerine antioksidan desteği sağlayarak güçlendirip, spermlerin yumurtaya doğru olan yolculuğunda önemli ölçüde fayda sağlayarak, doğal yolla hamile kalınmasına yardımcı olmaktadır. Üretkenlikle ilgili ciddi problemi olmayan çiftlerin, cinsel ilişki sırasında 6 ay kadar bu ürünü kullanmaları uzmanlar tarafından tavsiye edilmektedir.
Yapılması Gereken Testler
Hamilelik öncesi yapılan doktor muayenesinde anne adayının yaşam ve yeme alışkanlıkları, sosyal durumu,aile hikayesi,sağlık durumu,olası genetik ve kronik hastalıklar,riskli hastalıklara karşı aşı durumu,sigara-alkol kullanımı ve çevresel faktörler araştırılır. Basit bir takım testlerle anne adayının sağlık durumu belirlenebilir.Bu testler arasında kan sayımı,idrar tahlili,tiroid testi, HIV, hepatit, kızamıkçık, toxoplazma antikorları, pap smear sayılabilir. Gebeliğinden önce diyabet, kalp hastalığı, epilepsi, hipertansiyon ya da obezite gibi rahatsızlıkları bulunan anne adaylarının gebelikleri daha riskli geçebilir. Bu durumların önceden bilinmesi sayesinde yapılacak hazırlıklar ve çıkarılacak takip planı risklerin minimuma inmesini sağlayacaktır.
Hamilelik Öncesi Kilo Kontrolünün Önemi
Gebelik öncesi kilonun değerlendirilmesiyle vücut kitle indeksinin 19-25 arasında tutulması amaçlanmaktadır. Aşırı zayıf ya da kilolu olmanın gebelik döneminde bazı riskleri vardır.Çok zayıf olmak düşük, erken doğum ya da haftasına göre düşük doğum tartılı bebek doğurma risklerini arttırırken obezite gebelik diyabeti, tansiyon hastalığı , iri bebek risklerini arttıran bir durumdur.
Sağlıklı Beslenme Alışkanlığı Edinin
Mümkünse gebelik öncesi dönemde sağlıklı beslenme alışkanlıkları edinilmelidir. Çok zayıf kadınlar bir iki kilo almaya çalışırken kilolu anne adayları kendilerine uygun bir diyet programıyla kilo kaybetmeye çalışmalıdır. Fazla kilolar kalp yükünü arttırmaktadır. Bu da ilerleyen gebelik haftalarında anne adayının efor kapasitesini oldukça düşürür ve gebeliği sıkıntılı bir dönem haline getirir. Gebelikte diyet yapmak fetusun yeterli besin alamamasına sebep olabilir. Bir kadın günde ortalama 2000 kalori almalıdır. Anne adaylarının beslenme programlarında bol miktarda meyve ve sebze yer almalıdır. Tam tahıllı ürünler, koyu yeşil yapraklı sebzelerde folik asit bol miktarda bulunmakla beraber gebelik planlayan kadının gebeliğinden bir ay öncesinde günde 0,4 miligram folik asit alması gereklidir.
Folik Asit Alın
Folik asit gebeliğin çok erken döneminde nöral tüp defekti olarak adlandırdığımız fetal anormalliklerin ortaya çıkma riskini azaltmaktadır. Folik asitin bolca bulunduğu diğer besinler ise ıspanak, lahana, marul, şalgam, fasulye, portakal, çilektir.
Hamilelikte Vitamin Kullanımına Dikkat!
Hamilelik süresince bol vitamin almak her zaman faydalı değildir. Örneğin A vitamininden günde 10000 Ü ya da daha fazla alınmasının fetusa ağır anormalliklere sebep olabileceği unutulmamalıdır. Gebelik döneminde düzgün bir beslenme alışkanlığı olan kadınlarda diğer vitaminlerin eksikliğinin görülmesi pek olası değildir. Ancak bir vitamin olmayan demir, gebeliğin üçüncü ayından itibaren gebede hızla tükenmeye başlar ve gebelikte haftalar geçtikçe anemi tablosu ortaya çıkar.Diyetle en çok demiri kırmızı et tüketerek alabiliriz ancak gebelikte sadece diyetsel demir yeterli değildir, dışarıdan ilaçlarla desteklenmelidir.
Sigara ve Alkol’den Uzak Durun
Alkol ve sigaranın çok düşük miktarlarda bile alındığında bebekte problem yaratabileceği göz ardı edilmemelidir. Sadece anne adayını ve bebeği değil babayı da kötü şekilde etkileyecektir.Sadece sigaranın değil fotoğrafçılıkta kullanılan kimyasalların, solventlerin, kurşun ve civanın da fetus ve spermler üzerine zararlı etkileri olduğunu unutmamak gerekir.